Mạch Môn Khô

Mạch môn khô là vị thuốc quý vị ngọt hơi đắng, có tính hàn. Dược liệu này thường được sử dụng trong các bài thuốc trị ho khan, ho có đờm, lao phổi, họng lở loét, táo bón, chảy máu cam, điều trị bệnh liên quan đến mạch vành của tim,… Chúng ta hãy cùng tìm hiểu công dụng của mạch môn khô và cách dùng của nó trong bài viết này nhé!

1. Vị thuốc mạch môn khô

Mạch môn khô, mạch môn là gì?

Mạch môn khô là dược liệu được thu hái từ phần củ rễ của cây mạch môn. Mạch môn có lá giống với lá lúa mạch, về mùa đông lá của nó vẫn xanh tươi cho nên thường được gọi là Mạch môn đông. 

Cây Mạch môn tên khoa học là Ophiopogon japonicus (L.f.) Ker-Gawl, thuộc họ Mạch môn đông (Convallariaceae). Một số tên gọi khác: Mạch môn đông, cỏ lan, lan tiên, mạch đông, tóc tiên, dương cửu, thốn đông, dương thử, qua hoàng, tô đông, bất tử thảo, đại mạch đông,…   

Dược liệu này thường được dùng trong Đông Y để trị viêm phế quản,  táo bón, sốt nóng, ho, tiêu đờm,….

Đặc điểm sinh thái mạch môn

• Mạch môn là một loại cây cỏ thân thảo sống lâu năm, chiều cao trung bình 10cm đến 40cm, có rễ chùm, trên rễ có những vị trí phát triển thành củ.
• Lá được mọc từ gốc, dạng hẹp dài giống lá lúa mạch, chiều dài cá 15 ~ 40cm, rộng 1 – 4mm. Phần phía cuống hơi có bẹ, các mép lá hơi có răng cưa.
• Quả mọng đường kính 6mm có màu tím đen nhạt, có 1 – 2 hạt.
• Củ mạch môn có hình thoi màu vàng nhạt, nhìn hơi trong, chiều dài 10 – 15mm. Mùi thơm đặc biệt có vị ngọt.

Loài cây này thường mọc hoang và hiện nay được trồng ở Việt Nam để lấy củ làm thuốc, nhiều nhất ở các khu vực Hà Tây, Ninh Hiệp (Hà Nội), Nghĩa Trai (Hưng Yên).

Thu hái và bào chế dược liệu mạch môn khô

• Mạch môn thường hái vào tháng 6 – 7 ở những cây đã được 2 – 3 năm tuổi.
• Người ta đào lấy phần rễ củ sau đó rửa sạch và phơi nắng nhiều lần đến khi gần khô (khô khoảng 70% -80%).  Đập dẹt phần rễ củ  và rút bỏ lõi, phơi khô.
• Có khi hái mạch môn về người ta sẽ rạch củ để tước bỏ lõi sau đó rang chung với gạo cho đến khi gạo chuyển màu vàng nhạt. Bỏ gạo chỉ lấy mạch môn khô để dùng.

2. Thành phần hoá học của mạch môn đông khô

Các thành phần chính của mạch môn đông khô bao gồm: saponin steroid, vitamin A, các loại axit amin, Ophiopogon,  homoisoflavonoid, Ruscogenin, Stigmasterol, b-Sitosterol, và polysacarid. Ngoài ra củ còn chứa chất nhầy và chất đường.

3. Tác dụng dược lý mạch môn khô

Tác dụng mạch môn theo các nghiên cứu mới nhất:

+ Theo nghiên cứu của dược lý hiện đại:

• Mạch môn khô có tác dụng chữa bệnh thiếu máu cơ tim, tăng huyết lượng động mạch vành, chống rối loạn nhịp tim và cải thiện lực co bóp cơ tim. Trên thực nghiệm còn cho thấy dược liệu mạch môn đông này có tác dụng an thần.
• Dược liệu lan tiên có tác dụng ức chế trực khuẩn đại trường mạnh, tụ cầu trắng và điều trị trực khuẩn thương hàn.
• Ức chế E.coli và Staphylococcus albus .
• Thực nghiệm trên thỏ cho thấy tiêm bắp nước sắc mạch môn có tác dụng tăng/ hạ đường huyết.
• Tác dụng nội tiết: nước sắc mạch môn dùng để tiêm cho thỏ nhận thấy có tác dụng làm tăng lượng dự trữ Glycogen (theo Chinese Hebral Medicine).

+ Tác dụng của mạch môn theo y học cổ truyền

• Chỉ thấu, an thần .
• Tư tân dịch, bổ vị âm, giải khát .
• Dưỡng ẩm, nhuận trường, thanh tâm, ích vị sinh tân, trừ phiền và nhuận phế.
• Cường âm ích tinh, định phế khí, điều trung, tăng cường sức khỏe, bảo thần, chỉ ẩu thổ, tiêu cốc, an ngũ tạng.

4. Liều dùng, cách dùng mạch môn khô

Dùng mạch môn ở dạng cao, thuốc sắc mạch môn khô, tán bột làm hoàn,… Sử dụng từ 8 – 30g/ ngày tùy theo từng bệnh và thang thuốc.

Những bài thuốc có chứa củ mạch môn đông

Kiêng kỵ khi dùng thảo dược mạch môn đông:

• Với người Phế và Vị có nhiệt bên trong thì không nên dùng mạch môn để điều dưỡng hay chữa bệnh..
• Tỳ Vị hư hàn, có thấp hay đang bị tiêu chảy thì kiêng dùng.

5. Củ mạch môn khô có giá bao nhiêu

Hiện nay, bạn có thể dễ dàng tìm mua củ mạch môn khô ở những nơi bán thuốc đông y. Tuy nhiên, để tránh mua phải sản phẩm dược liệu kém chất lượng thì bạn nên cẩn thận và chọn kỹ. Bởi ngày nay có khá nhiều cửa hàng hay nhà thuốc đông y bán các sản phẩm kém chất lượng, không rõ nguồn gốc xuất xứ cho khách hàng vừa mất tiền lại gây bệnh. 

Giá củ mạch môn khô hiện nay trên thị trường đang dao động khoảng 160.000-170.000/kg.

6. Mua củ mạch môn ở đâu

Nếu bạn còn đang băn khoăn không biết mua củ mạch môn khô uy tín ở đâu thì hãy đến ngay Nông Sản Trần Gia Khang. Chúng tôi tự tin là địa chỉ bán củ mạch khô hàng đầu ở Việt Nam, đảm bảo và cam kết về chất lượng, giá cả dược liệu vừa túi.

Chúng tôi ngoài cung cấp các mặt hàng nông sản sạch, đặc sản và dược liệu quý với nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, thì còn có đội ngũ am hiểu dược liệu để hỗ trợ tư vấn cho khách hàng..

Nếu bạn đang tìm mua củ mạch môn khô với giá hợp lý, chất lượng thì hãy hãy liên hệ ngay Nông Sản Trần Gia Khang